1945 - 1964

Steve Biko: De vroege jaren

Steve Biko Foundation

'De grote reus is ontwaakt'

 Biko, de zoon van Mathew Mzingaye en Alice Nokuzola Biko, had een bescheiden afkomst. Zijn vader werkte bij de politie voordat hij een baan kreeg als ambtenaar. Hij overleed in 1950 toen hij rechten studeerde aan de Universiteit van Zuid-Afrika. Biko was toen vier jaar. Vanaf die tijd speelde zijn moeder, Alice, de grootste rol in zijn leven. Ze werkte als schoonmaakster in Grey Hospital in King William's Town.

Biko, the son of Mathew Mzingaye and Alice Nokuzola Biko, came from humble beginnings. His father served in the police force before landing a job as a government clerk. He died in 1950 while studying towards a law degree through the University of South Africa. Biko was four. From that age, the primary influence in Biko’s life was his mother, Alice, who worked as a domestic servant at Grey Hospital in King William’s Town.

'Zijn moeder was een ongekende steunpilaar... Ze was erg arm en moest ongekend hard werken om haar vier kinderen groot te brengen nadat ze haar man al vroeg verloor in 1950.' 

- Aelred Stubbs

Alice 'Mamcete' Biko
Het huis van de Biko's, Ginsberg-township, King William's Town, Zuid-Afrika
Bukelwa Biko
Khaya Biko

Biko, de derde van vier kinderen, had een oudere zus Bukelwa, een oudere broer Khaya, en een jongere zus Nobandile. Hun namen vormen samen een raadsel: 'Hayi ukuBukeka kweKhaya laBantu aBandileyo' (We bewonderen de uitgebreide familie)

Nobandile Biko

'Hij was niet alleen thuis verantwoordelijk, hij voelde zich verantwoordelijk voor de gemeenschap, en vooral voor het onderwijzen van de gemeenschap. Dat komt omdat toen hij zijn examen voor de onderbouw haalde, de gemeenschap van Ginsberg geld inzamelde om hem verder te laten leren. Dat was ongehoord in Ginsberg, maar hij deed het erg goed. Hij had later het gevoel dat hij hen zo veel verschuldigd was dat hij het Ginsberg Education Fund opzette.' 

- Nobandile Biko

In zijn vroege jeugd ging Biko naar de Charles Morgan-basisschool en de Forbes Grant High School in de Ginsberg-township
Middelbareschoolrapport van Biko

In 1963 werd Steve Biko op vijftienjarige leeftijd toegelaten tot Lovedale College, een missionarisschool waartoe Khaya een jaar eerder was toegelaten. Later dat jaar werden de twee broers samen met 50 andere leerlingen gearresteerd op verdenking van sympathie met Poqo, dat gelieerd was aan het verboden Pan-Afrikaanse Congres (PAC). Steve werd ondervraagd door de politie en ondanks het gebrek aan bewijs dat hij politieke overtuigingen had, werd hij van school gestuurd en op een zwarte lijst geplaatst voor alle overheidsscholen. Khaya werd tot gevangenisstraf veroordeeld wegens lidmaatschap van het verboden PAC. Zo begon Steve Biko's wrok jegens autoriteit en volgens Khaya 'was de grote reus ontwaakt'. Steve Biko verklaarde zelf bij zijn getuigenis voor de verdediging in het proces tegen zijn collega's bij de Zwarte bewustzijnsbeweging in 1976: 'vanaf dat moment haatte ik autoriteit als de hel!'

Het incident in 1963 had een enorme invloed op Biko's politieke standpunten. Nadat hij van school was gestuurd, besteedde hij veel tijd aan het bezorgen van eten en andere benodigdheden aan zijn broer en kameraden in de gevangenis. De ontwikkelingen van 1963 waren Steve's vuurdoop die ervoor zorgden dat de boodschappen van Khaya en anderen hun weerklank vonden in de tot dan toe zorgeloze en politiek onverschillige Steve.  

St. Francis College
Biko ontvangt een prijs voor een essaywedstrijd op de middelbare school

'Ze stuurden hem in 1963 van school terwijl hij niets had gedaan. Het was op dat moment dat de grote reus ontwaakte.' 

- Khaya Biko 

Pater Aelred Stubbs

 In 1964 werd Steve toegelaten tot St. Francis College, een andere missionarisschool in Marianhill, Natal, waar hij zich specifiek ging richten op het verkennen van de tegenstrijdigheden tussen de christelijke liberale leer en de ervaringen van zwarte mensen. Hij had het gevoel dat de directeur en het personeel van Lovedale College, die zich identificeerden met een progressieve liberale agenda, machteloos langs de zijlijn hadden staan toekijken tijdens het onrecht dat hem in 1963 werd aangedaan. Het bewijs van dit moment van bewustwording is terug te vinden in de correspondentie tussen Biko en zijn voormalige leraar op Lovedale, Pater Aelred Stubbs.

Programma van de begrafenis van pater Stubbs
Stubbs, die later Biko's vriend werd, voegde enkele van zijn geschriften samen tot een boek met de titel 'I Write What I Like' (Ik schrijf wat ik wil), een publicatie met teksten van Biko in de periode van 18 tot 29 jaar.

'Aan de basis van Zwarte bewustwording staat de realisatie onder zwarten dat het krachtigste wapen dat de onderdrukker in handen heeft, de geest van de onderdrukte is. Als het hart vrij is, kunnen door mensenhanden gemaakte ketens iemand niet tot dienstbaarheid dwingen, maar als de geest wordt gemanipuleerd en bestuurd door de onderdrukker, kan de onderdrukte niets doen om zijn machtige meesters bang te maken.'

- Steve Biko, I Write What I Like

Steve Biko's afscheidsbrief aan zijn klasgenoten toen hij St. Francis verliet om te gaan studeren

Click on the Steve Biko Foundation logo to continue your journey into Biko's extraordinary life. Take a look at Steve Biko: The Black Consciousness Movement, Steve Biko: The Final Days, and Steve Biko: The Legacy.

Credits: verhaal

Steve Biko Foundation:
Nkosinathi Biko , CEO
Y. Obenewa Amponsah, Director International Partnerships
Donna Hirschson, Intern
S. Dibuseng Kolisang, Communications Officer 
Consultants:
Ardon Bar-Hama, Photographer
Marie Human, Researcher

Credits: alle media
Het uitgelichte verhaal kan in sommige gevallen zijn gemaakt door een onafhankelijke derde partij en kan afwijken van de standpunten van de hieronder vermelde instituten die de content hebben geleverd.
Vertalen met Google
Homepage
Verkennen
Dichtbij
Profiel