1994 - 1999

NELSON MANDELA Presidentsjaren

Nelson Mandela Centre of Memory

"Mijn installatie als de eerste democratisch gekozen president van de Republiek van Zuid-Afrika werd mij opgelegd, zeer tegen mijn advies."

Nelson Mandela werd in 1991 voorzitter van het African National Congress (ANC). Hij loodste het ANC door de onderhandelingen met de apartheidsstaat en andere politieke organisaties, wat uiteindelijk, in 1994, leidde tot de eerste democratische verkiezingen in Zuid-Afrika ooit. De verkiezing werd gewonnen door het ANC en zo werd Nelson Mandela in mei 1994 de eerste democratisch verkozen president van Zuid-Afrika. Vanaf het begin gaf hij aan slechts één termijn te willen regeren en in 1999 trad hij af en trok zich terug uit de actieve politiek.

Op 16 oktober 1998 zat Nelson Mandela achter zijn bureau. Hij nam een blaadje blauw notitiepapier en met een favoriete pen schreef hij in een krachtig handschrift de datum in Romeinse cijfers op. Hij noteerde de werktitel 'De presidentiële jaren' en daaronder schreef hij 'Hoofdstuk Een'. Dit was een eerste poging om het begin van het vervolg op zijn autobiografie 'De lange weg naar de vrijheid' te schrijven.

Op een bepaald moment schreef hij bovenaan de pagina 'Klad'. In het laatste jaar van zijn presidentschap schoot het schrijven er steeds meer bij in. Hij had het erg druk: hij was betrokken bij de Burundi-onderhandelingen, hield zich bezig met de politieke kwesties van het moment, deed zeer regelmatig werk voor de liefdadigheidsinstellingen en kreeg een eindeloze stroom aan bezoekers te verwerken.

Zijn adviseurs zeiden, 'waarom ga je niet samenwerken met een professioneel schrijver?', maar daar zag Mandela niets in. Hij vond schrijven iets erg persoonlijks en wilde het graag zelf doen. Hij kreeg wel een tijdje hulp van een onderzoeksassistent, maar hij vond dat uiteindelijk toch niet prettig. Uiteindelijk hield hij er mee op, z'n verhaal bleef onaf liggen.

Gedeelten van deze kladversie zijn afgedrukt in het boek In Gesprek Met Mijzelf, dat in 2010 werd gepubliceerd, en citaten eruit zijn opgenomen in Nelson Mandela By Himself: The Authorised Book of Quotations (Nelson Mandela over zichzelf: het geautoriseerde citatenboek), dat in 2011 werd gepubliceerd.

"Ik ben vastbesloten ervoor te zorgen dat de president van een land als het onze niet hoeft te leven in een stijl die volkomen anders is dan dat van de meerderheid van de mensen die hem aan de macht hebben geholpen."

In de proefversie van het vervolg op zijn autobiografie schrijft Mandela hoe het presidentschap, dat hij in 1994 op zich nam na de eerste democratische verkiezingen in het land, hem was 'opgelegd' en hoe hij geloofde dat een jongere persoon die verantwoordelijkheid had moeten nemen.

Al even opmerkelijk is dat Mandela, nog voordat hij werd ingehuldigd, besloot dat hij slechts een termijn president zou zijn. Deze beslissing is misschien wel een van de meest aangehaalde voorbeelden om te laten zien hoezeer hij van zijn collega's in andere Afrikaanse landen verschilde.

Nelson Mandela lacht met de Amerikaanse vice-president Al Gore buiten zijn kantoor Tuynhuys in Kaapstad, terwijl Zuid-Afrikaanse vice-president Thabo Mbeki toekijkt.
AGENDA'S: 29 augustus
AGENDA'S: 11 tot 13 december

Nelson Mandela gebruikte zijn presidentiële bureauagenda's ook voor aantekeningen. Hoewel zijn persoonlijke assistent de aantekeningen maakte over zijn activiteiten, zoals feesten voor veteranen van de vrijheidsstrijd, inwijdingen van graven, bijeenkomsten voor fondsenwerving, regeringstaken en belangrijker nog, over 'Rust'.

Als Mandela zijn presidentiële agenda's gebruikte, was het vooral om aantekeningen te maken, ter voorbereiding van vergaderingen of om op te schrijven wat de verschillende leden van het parlement hadden gezegd.

Op de pagina die als 29 augustus 1995 is gemarkeerd, dezelfde pagina met statistieken over de financiering van hiv/aids, schreef hij de volgende aantekening:

'Programma's over verantwoorde seks worden gepresenteerd op scholen en in jeugdcentra. Er rijden 200 'aids-taxi's' rond in Gauteng en KwaZulu/Natal en nog eens 50 in elke provincie.'

In zijn dagboek van 1998, op de pagina van 11 tot 13 december, schreef hij hoe men in een Zuid-Afrikaanse gevangenis moest zijn geweest om te zien hoe wreed mensen met elkaar kunnen omgaan.

Nelson Mandela tijdens een bijeenkomst met onder andere kolonel Muamar Gadaffi en Yasser Arafat.
GEZONDHEIDSTOESTAND: deze getypte notitie met een doorgekraste paragraaf, die werd vervangen door een paragraaf in zijn eigen handschrift, bevindt zich in het archief van het Nelson Mandela Centre of Memory.

Gedurende zijn termijn als president van Zuid-Afrika was Nelson Mandela eerlijk over zijn gezondheid. Hij was vanaf zijn eerste jaren in de gevangenis gewend geraakt aan geruchten over zijn 'verslechterende' gezondheid.

Als president bood hij al deze gezondheidsproblemen openlijk het hoofd. Of hij nu een persverklaring liet afleggen of met zijn doktoren aan zijn zijde voor de media verscheen, hij was erg open over alle uitdagingen.

Hij ging zelfs zo ver dat hij zelf een officiële verklaring betreffende zijn gezondheid, van 22 februari 1990, onder handen nam. Deze getypte notitie, waarin een paragraaf is weggekrast en vervangen door een stukje in zijn handschrift, bevindt zich in het archief van het Nelson Mandela Centre of Memory.

VALENTIJNSDAG: Nelson Mandela schreef een jonge correspondent die hem had gevraagd of hij iets speciaals deed voor Valentijdsdag.

Middenin een slopende ambtstermijn als president van Zuid-Afrika, nam Nelson Mandela de tijd om een jonge brievenschrijver, die hem had gevraagd of hij aan Valentijnsdag deed, terug te schrijven.

In een briefje van 13 februari 1995 schreef hij dat hij moest toegeven er niet veel vanaf te weten. In de brief legde hij ook zijn achtergrond uit en schreef hij dat hij pas echt Valentijnsgeschenken was gaan krijgen na zijn vrijlating uit de gevangenis - toen hij de zeventig al was gepasseerd.

Nelson Mandela aan het begin van een staatsbezoek aan de Filippijnen (1 tot 3 maart 1997)
Credits: verhaal

Photographer — Ardon Bar-Hama
Research & Curation — Nelson Mandela Centre of Memory Staff

Credits: alle media
Het uitgelichte verhaal kan in sommige gevallen zijn gemaakt door een onafhankelijke derde partij en kan afwijken van de standpunten van de hieronder vermelde instituten die de content hebben geleverd.
Vertalen met Google
Homepage
Verkennen
Dichtbij
Profiel