The icon is part of the iconostasis of the chapel of Hosios Christodoulos. There are inscriptions on the golden ground (ΜΗΡ ΘΥ) and below the angels (Η ΑΜΟΛΥΝΤΟΣ). On the right is inscribed the elegeion that accompanies this type of the Virgin:
Next to Christ's head is written ΙΣ ΧΣ and on his nimbus Ο ΩΝ. The Child is sitting on the Virgins left arm. His head is directed towards the archangel who holds the cross, while the other archangel bears the pot with vinegar, lance and sponge; all symbols of the Passion of Christ. Thus, intimidated, he grasps with both hands his mother's right. The painter has exceptionally attributed the symbolic contrast between the peaceful and monumental composition and the gesture that creates the impression of fear and agitation.
The prototype of this icon must belong to the second hal of the 15th century, to the painter Andreas Ritzos and our icon is closely related to his art. The deep red maphorion, the greenish tunic of Christ and the colour variations of the garments of the angels Michael and Gabriel are identical to the ones used in icons attributed to him. Moreover, the modelling of the face is technically identical to that of the icon of the Virgin Pantanassa in the Monastery's Treasury, signed by Ritzos.


  • Title: Virgin of the Passion
  • Creator: Unknown
  • Date Created: c. 1500
  • Στοιχεία έργου: Παναγία του Πάθους, περ. 1500. Ξύλο με καμβά και ανάγλυφο πλαίσιο.
  • Περιγραφή: Η εικόνα βρίσκεται στο εικονοστάσιο του παρεκκλησίου του Οσίου Χριστοδούλου. Στο χρυσό βάθος υπάρχει η επιγραφή ΜΗΡ ΘΥ, κάτω από τους αγγέλους Η ΑΜΟΛΥΝΤΟΣ και στα δεξιά η επιγραφή που συνοδεύει αυτόν τον τύπο της Παναγίας: Ο ΤΟ ΧΑΙΡΕ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΠΑΝΑΓΝΩ ΜΗΝΥΣΑΣ ΤΑ ΣΥΜΒΟΛΑ ΝΥΝ ΤΟΥ ΠΑΘΟΥΣ ΠΡΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΧΣ ΔΕ ΘΝΗΤΗΝ ΣΑΡΚΑ ΕΝΔΕΔΥΜΕΝΟΣ ΠΟΤΜΟΝ ΔΕΔΟΙΚΩΣ ΔΕΙΛΙΑ ΤΑΥΤΑ ΒΛΕΠΩΝ Ο Χριστός επιγράφεται ΙΣ ΧΣ και Ο ΩΝ. Τον κρατά η Θεοτόκος με το αριστερό της χέρι. Το κεφάλι του στρέφεται προς τον αρχάγγελο που κρατά τον σταυρό, ενώ ο άλλος αρχάγγελος φέρει δοχείο με το ξύδι, τη λόγχη και τον σπόγγο, σύμβολα του Πάθους του Χριστού, ο οποίος τρομαγμένος αρπάζει με τα δυο του χέρια τη δεξιά της Παναγίας. Ο ζωγράφος έχει αποδώσει εξαιρετικά τη συμβολική αντίθεση ανάμεσα στη γαλήνια και μνημειώδη σύνθεση και τη χειρονομία που δημιουργεί την αίσθηση του φόβου και της αναστάτωσης. Το πρωτότυπο της εικόνας πρέπει να ανήκει στο δεύτερο μισό του 15ου αιώνα, στον ζωγράφο Ανδρέα Ρίτζο, και η εικόνα μας συνδέεται στενά με την τέχνη του. Το βαθυκόκκινο μαφόριο της Παναγίας, ο πρασινωπός μανδύας του Χριστού και οι χρωματικές αποχρώσεις των ενδυμάτων του Μιχαήλ και του Γαβριήλ είναι πανομοιότυπα με τα χρώματα των εικόνων που αποδίδονται στον Ρίτζο. Επιπλέον, το πλάσιμο του προσώπου της Θεοτόκου είναι τεχνικά όμοιο με αυτό της Παναγίας Παντάνασσας που βρίσκεται στο Θησαυροφυλάκιο της Μονής, εικόνας υπογεγραμμένης από τον Ρίτζο.
  • Physical Dimensions: w77 x h103 x d2.3 cm (complete)
  • Bibliography: Manolis Chatzidakis, Icons of Patmos. Questions of Byzantine and Post-Byzantine Painting, National Bank of Greece, Athens 1985.
  • Type: Icons, religious works, paintings
  • Rights: Monastery of Saint John the Theologian, Patmos, Monastery of Saint John the Theologian, Patmos
  • Medium: Wood with canvas and slightly embossed border

Get the app

Explore museums and play with Art Transfer, Pocket Galleries, Art Selfie, and more


Google apps